Bron foto's: Stadsarchief

‘De wereld houdt niet op bij de Vijfsluizen’

Aan de oostrand van de Rivierzone (aan de Mr. L.A. Kesperweg 45) ligt het fameuze Shell-sportpark ‘De Vijfsluizen’. Precies 55 jaar geleden (op 22 augustus 1953) werd dit sportpark feestelijk in gebruik genomen. ‘De Vijfsluizen’ is het eerste en meest complete, aangelegde bedrijfssportpark in Nederland, waar zowel nationale als internationale atletiekwedstrijden werden gehouden.

Teamgeest

Al voor de Tweede Wereldoorlog had de BPM (Bataafsche Petroleum Maatschappij), onderdeel van Shell, plannen gemaakt om te komen tot de bouw van een groot sportpark. Er was zelfs al een krediet verleend. De aanleg van dat park had alles te maken met een aanzienlijke uitbreiding van het personeelsbestand als gevolg van de verdrievoudiging van de raffinaderijcapaciteit. En: Shell hechtte grote betekenis aan sportbeoefening. Dat blijkt onder meer uit de openingstoespraak van de directeur van de BPM, ir. H. Bloemgarten: “Men leert elkaar daar kennen en waarderen en daardoor wordt teamgeest gekweekt, die zowel in de sport als voor het bedrijf nodig is om succes te bereiken”. In 1950 namen de plannen eindelijk vaste vormen aan toen de chef van de bouwkundige dienst van het bedrijf, S. van der Riet, opdracht kreeg een ontwerp te maken. Op 21 augustus 1951 werd de eerste paal geslagen.

Sport, Harmonie en LevensLust (S.H.E.L.L.)

Het elf hectare grote terrein, dat eigendom was van het Havenbedrijf Vlaardingen-Oost, werd met Rotterdams havenslib opgespoten en ontwikkeld tot een landschappelijk park met clubhuis, zwembad en andere sportaccommodaties. De inrichting kwam tot stand op basis van adviezen van het NOC (Nederlands Olympisch Comité). De bouwkosten bedroegen fl. 525.000,-. De directie van de BPM schonk het complex aan de installaties in Pernis, Vlaardingen en Maassluis, voor de leden van personeelsvereniging) S.H.E.L.L.. In 1953 telde deze vereniging al 3.000 leden, verdeeld over meer dan twintig afdelingen. Denk aan afdelingen voor verschillende sporten zoals atletiek, basketbal en zwemmen, maar ook aan het dameskoor, filatelie, harmonie, hengelen en kaarten. Tot 1998 was het lidmaatschap van de vereniging voorbehouden aan het Shell-personeel.
Tegenwoordig is het een open vereniging met bijna 10.000 leden.

Vijfsluizen, de naam

De naam ‘De Vijfsluizen’ die men aan het sportpark gaf, lag voor de hand. De hele omgeving rond de grens van Vlaardingen en Schiedam draagt die naam immers al sinds mensenheugenis. De herkomst van de naam is echter minder bekend. Het was namelijk zo dat de vijf ambachten van Vrijenban, Hof van Delft, Berkel, Kethel en Pijnacker, elk hun afwatering hadden door de naar deze ambachten genoemde sluizen in de Poldervaart die langs het sportpark loopt. De naam Vijfsluizen heeft ook een plaats gevonden in een lokale uitdrukking. De betekenis laat aan duidelijkheid niets te wensen over: ‘de wereld houdt niet op bij de Vijfsluizen’.
En zo is het.

Harm Jan Luth, stadsarchivaris